ආචාර්ය නන්දා මාලිනිය යනු ශ්රී ලාංකේය සංගීත වංශකතාවේ අසමසම දැවැන්ත ප්රතිරූපයකි. දශක හයකට වැඩි කාලයක් පුරා ඇය ජාතියක සංස්කෘතික හදගැස්ම මෙන්ම හෘදය සාක්ෂිය ද වූවාය. ඇයටම ආවේණික වූ ගැඹුරු ස්වර පරාසය සහ හැඟීම්බර ප්රකාශන ශක්තිය හුදු වාණිජ ගීත රාමුවෙන් ඔබ්බට ගොස් ආධ්යාත්මික චින්තනය, කාව්යමය ප්රකාශනය සහ සමාජ යථාර්ථය විදහා දක්වන අමරණීය මාධ්යයක් බවට පත් විය.
ඇලපාත, අලුත්ගම ලේවන්දූව ග්රාමයේ උපත ලද ඇගේ සංගීත දිවිය ඇරඹුණේ ලංකා ගුවන්විදුලි සේවයේ ළමා වැඩසටහන් ඔස්සේය. පණ්ඩිත් ඩබ්ලිව්. ඩී. අමරදේවයන් ඇතුළු ප්රවීණයන්ගේ මඟපෙන්වීම යටතේ පන්නරය ලැබූ ඇය, 1962 වසරේ තිරගත වූ ශ්රී ලංකාවේ ප්රථම වර්ණ චිත්රපටය වන රන්මුතු දූව සඳහා ගායනා කළ “ගලන ගඟකි ජීවිතේ” යුග ගීතයත් සමඟ විශිෂ්ට සලකුණක් තැබුවාය. සහජ කුසලතාව පමණක් ප්රමාණවත් නොවන බව වටහාගත් ඇය, හේවුඩ් සෞන්දර්ය ආයතනයෙන් සහ පසුව ඉන්දියාවේ ලක්නව්හි භාත්ඛණ්ඩේ සංගීත ආයතනයෙන් විශාරද උපාධිය විශිෂ්ට සාමාර්ථ්යයක් සහිතව හිමි කරගනිමින් සිය ශාස්ත්රීය පදනම ශක්තිමත් කරගත්තාය.
ඇගේ ගායන පෞරුෂය තාක්ෂණික නිපුණතාව ඉක්මවා ගිය තැනකට ඔසවා තැබුවේ ඇය තෝරාගත් අර්ථපූර්ණ තේමාවන්ය. සම්ප්රදායික ප්රේම ගීතවලින් ඔබ්බට යමින්, පීඩිත ජනතාවගේ ජීවන අරගලය, කාන්තාවගේ සමාජයීය අභියෝග සහ දුක්ඛ දෝමනස්සයන් සිය සංගීතයට වස්තු විෂය කරගැනීමට ඇය නිර්භීත වූවාය. “පිපුණු මලේ රුව,” “සන්නාලියනේ,” සහ “බුදු සාදු” වැනි ගීත හරහා මිනිස් ජීවිතයේ යථාර්ථය, භක්තිය සහ ගැඹුරු වේදනාව අපූර්ව භාවාත්මක සංයමයකින් යුතුව ප්රතිනිර්මාණය කිරීමට ඇය සමත් වූවාය.
ශ්රී ලංකා ඉතිහාසයේ නොසන්සුන් දේශපාලනික හා සමාජීය වටපිටාවන් පැවති සමයන්හිදී ඇගේ නිර්මාණ ජනතා හඬ බවට පත් විය. මහාචාර්ය සුනිල් ආරියරත්නයන්ගේ පද රචනයෙන් සහ ඇගේ දායකත්වයෙන් බිහි වූ සත්යයේ ගීතය සහ පවන වැනි පෙරළිකාර ප්රසංග මාලාවන් මඟින්, රාජ්ය මර්දනය, දූෂණය සහ සමාජ අසාධාරණයට එරෙහිව යුක්තියේ හඬ අවදි කෙරිණි. සංගීතය යනු හුදු විනෝදාස්වාදයට එහා ගිය සටන්කාමී මෙවලමක් බව ඇය එදා ප්රායෝගිකව ඔප්පු කළාය.
සරසවිය සම්මාන දොළහක් සහ සම්මානනීය ආචාර්ය උපාධියකින් පිදුම් ලැබූ ඇගේ මෙහෙවර ගායනයට පමණක් සීමා නොවීය. නන්දා මාලිනී ආශ්රමය හරහා තාරුණ්යයට නිවැරදි ශාස්ත්රීය සංගීත ඥානය දායාද කරමින් ඇය කළ මෙහෙවර අතිමහත්ය. ආචාර්ය නන්දා මාලිනියගේ සමස්ත නිර්මාණාවලිය ශ්රී ලාංකේය අනන්යතාවේ අනුපමේය උරුමයක් වන අතර, එය කලාත්මක අව්යාජත්වය, නිර්භීතභාවය සහ සංගීතමය සත්යයේ සදාකාලික සංකේතයක් ලෙස පවතිනු ඇත.
Written By: –
Rtr. Pasan Jithnuka
(Co-Editor 2026-27)
